ເຈັບຄໍ ເປັນອາການທີ່ພົບໄດ້ເລື້ອຍໆໃນທຸກເພດທຸກໄວບາງຄົນເມື່ອມີອາການເຈັບຄໍຂຶ້ນມາເຂົ້າໃຈວ່າເປັນຄໍອັກເສບກໍຈະຊື້ຢາແກ້ອັກເສບມາກິນເອງພຽງ2-3ມື້ກໍດີຂຶ້ນຈຶ່ງມີຄວາມຝັງໃຈວ່າເປັນວິທີເບິ່ງແຍງຕົນເອງທີ່ຖືກຕ້ອງກໍຈະເຮັດແບບນີ້ທຸກເທື່ອທີ່ມີອາການເຈັບຄໍແທ້ໆແລ້ວອາການເຈັບຄໍອາດເກີດຈາກຫລາຍສາເຫດສ່ວນໃຫຍ່ເປັນສາເຫດທີ່ບໍ່ຕ້ອງໃຊ້ຢາປະຕິຊີວນະໃນການບຳບັດປິ່ນປົວຍົກເວັ້ນເກີດຈາກອາມິດານອັກເສບຈາກເຊື້ອແບກທີເຣຍ(ມີໄຂ້ສູງ,ເຈັບຄໍແຮງແລະກວດພົບວ່າອາມິດານບວມໃຫຍ່ແລະອັກເສບຫລາຍ)ຊຶ່ງແພດຈະໃຫ້ຢາປະຕິຊີວະນະ
ບາງຄົນຄິດວ່າອາການເຈັບຄໍກ່ຽວຂ້ອງກັບຄໍອັກເສບຈຶ່ງຫາ“ຢາແກ້ອັກເສບ”ມາກິນໂດຍຫາຮູ້ບໍ່ວ່າ“ຢາແກ້ອັກເສບ”ນັ້ນທີ່ແທ້ຄືຢາປະຕິຊີວະນະທີ່ມີປະໂຫຍດໃນການບຳບັດພະຍາດຕິດເຊື້ອແບກທີເຣຍໂດຍສະເພາະເທົ່ານັ້ນບໍ່ມີປະໂຫຍດໃນການແກ້ອັກເສບທີ່ເກີດຈາກສາເຫດອື່ນໆແຕ່ຢ່າງໃດການໃຊ້ຢາປະຕິຊີວະນະເພື່ອເກີນຈຳເປັນນອກຈາກສິ້ນເປືອງແລ້ວໃນໄລຍະຍາວຍັງອາດເກີດໂທດຕໍ່ຮ່າງກາຍເຊັ່ນ:ສົ່ງເສີມໃຫ້ເກີດບັນຫາເຊື້ອດື້ຢາ,ການແພ້ຢາການເກີດພະຍາດແຊກຊ້ອນຕ່າງໆໄດ້
ສາເຫດທີ່ພົບເລື້ອຍໆຂອງອາການເຈັບຄໍ
1.ກໍລະນີເຈັບຄໍຮ່ວມກັບເປັນໄຂ້
ຄໍອັກເສບຈາກເຊື້ອໄວລັດ/ໄຂ້ຫວັດ ຜູ້ປ່ວຍຈະມີໄຂ້ ເຈັບຄໍເລັກນ້ອຍກວດເບິ່ງພາຍໃນຄໍ ບໍ່ພົບວ່າມີອາມິດານໃຫຍ່ແລະຝາຄໍຫອຍບໍ່ມີລັກສະນະອັກເສບ(ຄືບໍ່ພົບວ່າມີສີແດງກວ່າປົກກະຕິ)ໃນກໍລະນີທີ່ເປັນໄຂ້ຫວັດຈະມີອາການເຈັບຄໍໃນລັກສະນະດັ່ງກ່າວໃນມື້ທໍາອິດແລະຕໍ່ມາເມື່ອມີອາການນ້ຳມູກໄຫລອາການເຈັບຄໍມັກຈະບັນເທົາໄປເອງ
ອາມິດານອັກເສບຈາກເຊື້ອແບກທີເຣຍຜູ້ປ່ວຍຈະມີໄຂ້ສູງເຈັບຄໍຫລາຍກືນລຳບາກກວດເບິ່ງພາຍໃນລຳຄໍພົບອາມິດານບວມໃຫຍ່ອອກສີແດງໆແລະອາດມີຈຸດໜອງຢູ່ເທິງທອນຊິລ
2.ກໍລະນີເຈັບຄໍໂດຍບໍ່ເປັນໄຂ້
ພະຍາດພູມແພ້ຜູ້ປ່ວຍຈະມີອາການເຈັບຄໍເລັກນ້ອຍແລະມັກມີອາການຄັນຄໍ,ຄັນດັງ,ຈາມ ນ້ຳມູກໃສໆມີພ້ອມເວລາສຳຜັດຖືກສິ່ງທີ່ແພ້ເຊັ່ນ:ຝຸ່ນ,ລະອອງເກສອນ,ອາກາດເຢັນ ເປັນຕົ້ນມັກມີອາການເປັນໆເຊົາໆເລື້ອຍໆ
ການລະຄາຍເຄືອງຜູ້ປ່ວຍຈະມີອາການເຈັບຄໍເລັກນ້ອຍເວລາຖືກສິ່ງລະຄາຍເຄືອງເຊັ່ນ ສູບຢາສູບ,ດື່ມເຫລົ້າ,ເປັນຕົ້ນເມື່ອລະເວັ້ນຈາກສິ່ງເຫລົ້ານີ້ກໍຈະຄ່ອຍໆບັນເທົາໄປເອງ
ແຜຮ້ອນໃນ(ແຜແອຟທັດ)ເມື່ອເກີດຂຶ້ນທີ່ຄໍຫອຍຜູ້ປ່ວຍຈະມີອາການເຈັບຄໍຢ່າງຫລວງຫລາຍຈົນກືນແລະເວົ້າລຳບາກຜູ້ປ່ວຍຈະບໍ່ຮູ້ສຶກເຈັບທົ່ວລຳຄໍແຕ່ສາມາດບົ່ງບອກໄດ້ວ່າມີຈຸດທີ່ເຈັບບ່ອນໃດໄດ້ຊັດເຈນອາການເຈັບຈະເປັນຫລາຍທີ່ສຸດໃນ3-4ມື້ທໍາອິດ ຫລັງຈາກນັ້ນຈະເຈັບນ້ອຍລົງແລະຄ່ອຍໆບັນເທົາໄປໄດ້ເອງພາຍໃນ7-10ມື້
ພະຍາດກົດໄຫລຍ້ອນມັກພົບໃນໄວກາງຄົນຂຶ້ນໄປ(ສ່ວນຫນ້ອຍອາດພົບໃນໄວໜຸ່ມສາວ)ຜູ້ປ່ວຍຈະມີອາການເຈັບຄໍເລັກນ້ອຍໃນໄລຍະຫລັງຕື່ນນອນຕອນເຊົ້າອາດມີອາການສຽງແຫບຫລືໄອຮ່ວມນໍາພໍຕອນສວາຍໆກໍທຸເລົາໄປມັກເປັນທຸກມື້ຊຳເຮື້ອເປັນເດືອນຫລືຈົນກວ່າໄດ້ຮັບການບຳບັດປິ່ນປົວບາງຄົນອາດມີອາການເຈັບລິ້ນປີ່ຫລັງກິນອາຫານຮ່ວມນໍາ
ການເບິ່ງແຍງຕົນເອງເມື່ອມີອາການເຈັບຄໍສາມາດປະຕິບັດໂຕດັ່ງນີ້
1.ຄວນໄປພົບແພດຖ້າມີລັກສະນະຂໍ້ໃດຂໍ້ໜຶ່ງດັ່ງຕໍ່ໄປນີ້
ມີໄຂ້ສູງແລະເຈັບຄໍຫລາຍ
ມີນ້ຳມູກຫລືສະເລດຂົ້ນເຫລືອງຫລືຂຽວ
ມີອາການເຈັບຄໍທຸກມື້ກາຍ1ອາທິດ
ຄໍາໄດ້ກ້ອນແຂງທີ່ຂ້າງຄໍ
2.ຖ້າບໍ່ມີອາການດັ່ງໃນຂໍ້1ຄວນໃຫ້ການເບິ່ງແຍງເບື້ອງຕົ້ນດັ່ງນີ້
ງົດດື່ມເຫລົ້າແລະສູບຢາ
ຖ້າມີນ້ຳມູກໃສຫລືມີອາການຂອງພະຍາດພູມແພ້ໃຫ້ກິນຢາແກ້ແພ້ຄອລເຟນິລາມີນ
ຫາກມີໄຂ້ຫລືເຈັບຄໍຫລາຍໃຫ້ກິນພາລາເຊຕາມອນເທື່ອລະ1-2 ເມັດ ຊໍ້າໄດ້ທຸກ 6 ຊົ່ວໂມງ
ປົວຄໍດ້ວຍນ້ຳເກືອໂດຍປະສົມເກືອປົ່ນ 1 ບ່ວງໃນນ້ຳອຸ່ນ1ຈອກມື້ລະ 2-3 ເທື່ອ